Gıdalarda Koruyucu Olarak Kullanılan Katkı Maddeleri

Gıdalarda kullanılan Koruyucu Gıda Katkı Maddeleri nelerdir? Gıda Koruyucu maddeler hangileridir? Kimyasal, organik ve bitkisel gıda koruyucuları nelerdir?

Gıdalarda kullanılan koruyucu gıda katkı maddeleri nelerdir, gıda koruyucu maddeler hangileridir, kimyasal, organik ve bitkisel gıda koruyucuları nelerdir, gıda koruyucular nelerden ve nasıl elde edilir, sağlığımıza yen etkileri nelerdir?

 

Avrupa Birliği Komisyonu tarafından gıdalarda katkı maddesi olarak kullanımına izin verilen Gıda Koruyucu Katkı Maddelerinin listesi aşağıda yer almaktadır.

 

 

Avrupa Birliği Ülkelerinde Kullanımı Serbest Olan Gıda Katkı Maddeleri Listesi

 

 

KORUYUCULAR

 

ENumarası

İsim

Kullanımına İzin Verilen Maksimum Miktar

Kabul edilebilir günlük alım miktarı

Elde Edildiği Kaynak
(Doğal / Yapay)

Kullanıldığı Gıdalar

Yan Etkileri

E200

Sorbik asit

QS (kurutulmuş etleride yüzey uygulamalarında), 300 mg/kg (ısıl işlem görmemiş sütlü tatlılar), 1000 mg/kg (telemede, yağ oranı %60'dan fazla olan emülsiyonlarda, kurutulmuş meyvelerde, tüm peynirlerde, düşük kalorili yada şekersiz reçel ve marmelatlarda),  1500 mg/kg (nefes açıcı şekerlemeler, sakızlar) 2000 mg/kg (ileri işlenmiş peynirler, zeytin hariç salamura meyve ve sebzeler, ön kızartılmış patates cipsi, paketli ekmekler)

Vücut ağırlığı üzerinden 25 mg/kg

Sorbik asit, Avrupa dağ- ağacının meyvesinde (Sorbus aucuparia) doğal olarak bulunur.Ticari olarak birçok farklı kimyasal yollarla üretilir.

Yoğurt ve diğer fermente süt ürünleri, meyve salataları, tatlı, pasta, şekerleme, reçel ve bunun gibi ürünler, limonata, peynir, çavdar ekmeği, kekler ve Fırıncılıkda pişirilen ürünler, pizza, kabuklu deniz hayvanı, limon suyu, turşu, şarap, elma şarabı ve çorbalar gibi birçok gıdada kullanılır.

Kulllanılan konsantrasyonlarda yan etkileri yoktur. Yalnızca insanların çok küçük bir yüzdelik oranı hafif yalancı – alerjik reaksiyonlar gösterirler. Kolestrol artışına sebep olduğu durumlarda kandaki lökosit sayısında düşmeye neden olabilir.

E202

Potasyum sorbat / Sorbik asit potasyum tuzu

10 mg/L (içeceklerde), 20 mg/kg (içecekler hariç tüm gıdalarda)

Vücut ağırlığı üzerinden 25 mg/kg

Sorbik asitin potasyum tuzu (E200), Avrupa dağ- ağacının meyvesinde (Sorbus aucuparia) doğal olarak bulunur.Ticari olarak birçok farklı kimyasal yollarla üretilir.

Birçok farklı gıdada kullanılır.

Kulllanılan konsantrasyonlarda yan etkileri yoktur. Yalnızca insanların çok küçük bir yüzdelik oranı hafif yalancı – alerjik reaksiyonlar gösterirler.

E203

Kalsiyum sorbat / Sorbik asit kalsiyum tuzu

QS (kurutulmuş etleride yüzey uygulamalarında), 300 mg/kg (ısıl işlem görmemiş sütlü tatlılar), 1000 mg/kg (telemede, yağ oranı %60'dan fazla olan emülsiyonlarda, kurutulmuş meyvelerde, tüm peynirlerde, düşük kalorili yada şekersiz reçel ve marmelatlarda),  1500 mg/kg (nefes açıcı şekerlemeler, sakızlar) 2000 mg/kg (ileri işlenmiş peynirler, zeytin hariç salamura meyve ve sebzeler, ön kızartılmış patates cipsi, paketli ekmekler)

Vücut ağırlığı üzerinden 25 mg/kg

Sorbik asitin kalsiyum tuzu (E200),  Avrupa dağ- ağacının meyvesinde (Sorbus aucuparia) doğal olarak bulunur.Ticari olarak birçok farklı kimyasal yollarla üretilir.

Kalsiyum sorbat başlıca süt ürünlerinde ve çavdar ekmeğinde kullanılır.

Kulllanılan konsantrasyonlarda yan etkileri yoktur. Yalnızca insanların çok küçük bir yüzdelik oranı hafif yalancı – alerjik reaksiyonlar gösterirler.

E210

Benzoik asit

500 mg/kg (zeytinler, meyve suları, normal ve düşük kalorili, reçeller, jöleler, marmelatlar), 100 mg/kg (pişirilmiş yumuşakçalar ve kabuklular, emülsifiye soslar), 150 mg/kg (süt ürünleri hariç aromalı içecekler), 200 mg/kg (bira ve malt içecekleri, %15'te daha az alkol içeceren içecekler)

Vücut ağırlığı üzerinden 5 mg/kg

Benzoik asit, benzoatlar ve benzoik asit esterleri genellikle meyvelerde, özelliklede kirazda bulunur. Kızılcık benzoik asitin oldukça zengin bir kaynağıdır. Meyvelere ek olarak, benzoatlar mantarlarda, tarçında, karanfilde ve bazı süt ürünlerinde (bakteriyel fermentasyon sonucu) doğal olarak bulunurlar. Ticari amaçlar için benzoik asit toluenden kimyasal olarak hazırlanır.

Margarin, zeytin ezmesi, alkolsüz içecekler, reçel, bisküviler, soslar, ketçap, gofretler, kekler, kremalar gibi geniş bir aralıktaki asidik ve zayıf asidik ürünlerde kullanılır.

Kullanılan konsantrasyonlarda yan etkileri yoktur. Bazı insanlarda benzoik asit ve benzoatlar histamini serbest bırakabilir ve böylece yalancı - alerjik reaksiyonlara neden olur. Bazı araştırmalar vücudun hormon dengesini bozduğunu ve kanser hücresi oluşumunu tetiklediğini göstermiştir ancak henüz kullanımına sınırlama getirilmemiştir. Astım ve migreni tetikleyebilir.

E211

Sodyum benzoat / Benzoik asit sodyum tuzu

E212

Potasyum benzoat / Benzoik asit potasyum tuzu

E213

Kalsiyum benzoat / Benzoik asit kalsiyum tuzu

E214

Etil 4-hidroksibenzoat

300 mg/kg (patates- hububat- un- ve nişasta bazlı atıştırmalık çikoata-bisküvi grubu gıdalar)

Vücut ağırlığı üzerinden 10 mg/kg

Benzoik asitin sentetik etil esteri. Benzoik asit, benzoatlar ve benzoik asit esterleri genellikle meyvelerde, özelliklede kirazda bulunur. Kızılcık benzoik asitin oldukça zengin bir kaynağıdır. Meyvelere ek olarak, benzoatlar mantarlarda, tarçında, karanfilde ve bazı süt ürünlerinde (bakteriyel fermentasyon sonucu) doğal olarak bulunurlar. Ticari amaçlar için benzoik asit toluenden kimyasal olarak hazırlanır ve daha sonra esterleştirilir.

Geniş bir aralıktaki gıda ürünlerinde ve kozmetik sektöründe kullanılır.

Kullanılan konsantrasyonlarda yan etkileri yoktur. Bazı insanlarda benzoik asit ve benzoatlar histamini serbest bırakabilir ve böylece yalancı - alerjik reaksiyonlara neden olur. Bazı araştırmalar vücudun hormon dengesini bozduğunu ve kanser hücresi oluşumunu tetiklediğini göstermiştir ancak henüz kullanımına sınırlama getirilmemiştir. E215'in kozmetiklerde bulunması gıda uygulamalarında yaygın olmayan temas allerjilerini ortaya çıkarabilir.

E215

Etil 4-hidroksibenzoat sodyum tuzu

2 mg/kg (tüm gıdalarda), 1 mg/L (tüm içeceklerde)

E218

Metil 4-hidroksibenzoat

2 mg/kg (tüm gıdalarda), 1 mg/L (tüm içeceklerde)

E219

Sodyum metil 4-hidrokibenzoat

2 mg/kg (tüm gıdalarda), 1 mg/L (tüm içeceklerde)

E220

Sulfür dioksit

10 mg/kg (taze üzüm ve diğer taze tane meyveler), 50 mg/kg (dondurulmuş beyaz renkli sebzeler ve bakliyatlar, kuru hindistan cevizi, glikoz şurubu ile yapılmış şekerlemeler, bisküviler, jelatinde, alkolsüz aromalı içecekler, distile alkollar), 100 mg/kg (dondurulmuş patates, kurutulmuş mantar, turşular, rehidre edilmiş kuru meyveler reçeller, jöleler, marmelatlar ), 150 mg/kg (taze-dondurulmuş deniz kabukluları ve karından bacaklılar), 200 mg/kg (kuturulmuş domates), 500 mg/kg (kabuğuyla kurutulmuş incir, kayısı, şeftali, elma, muz, armut, üzüm, Dijon hardalı), 800 mg/kg (hazır meyve kompostoları), 2.000 mg/kg (kurutulmuş kayısı, üzüm, incir, şeftali)

Vücut ağırlığı üzerinden 0,7 mg/kg

Sülfür çok yaygın bir elementtir. Sülfür dioksit, sülfürün yakılması ile üretilir. Roma imparatorluğunda ve eski Mısırda koruyucu olarak yaygın şekilde kullanılmıştır.

Meyvelerin muhafazası, şaraplar ve kurutulmuş gıdalar da kullanılır. Bununla birlikte çok geniş bir asidik ürün aralığında kullanılabilir.

Oksitleme etkisine bağlı olarak , ürünlerdeki vitamin içeriğini azaltabilir. Karaciğerde zararsız sülfata indirgenir ve idrarla vücuttan atılır. Bununla birlikte astımlı hastalarda solunum problemlerine neden olabilir. Yüksek konsantrasyonlarda (normal olarak gıdalarda kullanılanın üstünde) bazı insanlarda mide rahatsızlıklarına neden olabilir.

E221

Sodyum sülfit

2 mg/kg (tüm gıdalarda), 2 mg/L (tüm içeceklerde)

Vücut ağırlığı üzerinden 0,7 mg/kg

Sülfürik asitin sodyum tuzu

Yumurta sarısı ve yumurta sarılı ürünler, salatalar, bira, ekmek, karamelde

Oksitleme etkisine bağlı olarak ürünlerdeki vitamin içeriğini azaltabilir. Karaciğerde zararsız sülfata indirgenir ve idrarla vücuttan atılır. Alkolle birleşmesiyle mahmurluk (akşamdan kalmışlık) semptomlarını arttırır. Doğal sülfata karşı toleranssız olan insanlar eklenen sülfatlardan da sakınmalıdırlar.

E222

Sodyum hidrojen sülfit

Sülfürik asitin mono-sodyum tuzu

Korunmuş soğanlar, alkollu içecekler, süt ürünleri, meyve suları, patates püresi, kabuklu deniz hayvanlarında

Oksitleme etkisine bağlı olarak , ürünlerdeki vitamin içeriğini azaltabilir. Karaciğerde zararsız sülfata indirgenir ve idrarla vücuttan atılır. Doğal sülfata karşı toleranssız olan insanlar eklenen sülfatlardan (E221-E228) sakınmalıdırlar.

E223

Sodyum metabisülfit

Sülfürik asitin sodyum tuzu

E224

Potasyum metabisülfit

Sülfürik asitin potasyum tuzu

E226

Kalsiyum sülfit

Belirlenmemiş

Vücut ağırlığı üzerinden 0,7 mg/kg

Sülfürik asitin kalsiyum tuzu. Kalsiyum, sülfat oluşturmak için oksijen ile reaksiyona giren beyaz, kararsız tozdur. Asidik koşullarda, koruyucu etki yapan sülfürik asit oluşturur. Sülfürik asitin kalsiyum tuzu koruyucu olarak kullanılır ve şeker üretiminde ağartıcı olarak kullanılabilir. Konserve sebzelerin katılığını (sıkılığını) artırır (kalsiyuma bağlı olarak)

Elma şarabı, şeker ve meyve sularında

Oksitleme etkisine bağlı olarak , ürünlerdeki vitamin içeriğini azaltabilir. Karaciğerde zararsız sülfata indirgenir ve idrarla vücuttan atılır. Doğal sülfata karşı toleranssız olan insanlar eklenen sülfatlardan (E221-E228) sakınmalıdırlar.

E227

Kalsiyum hidrojen sülfit

15 mg/kg (toz şeker), 30 mg/kg (Taze meyvelerin yüzeylerinde, tütsülenmiş, kurutulmuş, tuzlanmış, fermente edilmiş balık ve balık ürünleri), 50mg/kg (nişastalar), 100 mg/kg (turşular, reçeller, jöleler, marmelatlar, fermente meyve ürünleri, sirke), 150 mg/kg (baharatlarda, otlarda), 200 mg/kg (dondurulmuş meyveler, unlar, soslar, çeşniler), 500mg/kg (meyve püreleri, h.cevizi sütü, kurutulmuş sebzeler, fermente meyveler) 1000 mg/kg (kurutulmuş meyveler)

Vücut ağırlığı üzerinden 0,7 mg/kg

Sülfürik asitin kalsiyum tuzu olan yeşilimsi akışlan bir sıvıdır. Asidik şartlarda sülfürik asit oluştur, bir koruyucu gibi davranır. Bira üretiminde koruyucu olarak kullanılır.Konserve sebzelerin katılığını (sıkılığını) artırır (kalsiyuma bağlı olarak)

Bira

Karaciğerde zararsız sülfata indirgenir ve idrarla vücuttan atılır. Doğal sülfata karşı toleranssız olan insanlar eklenen sülfatlardan (E221-E228) da sakınmalıdırlar.

E228

Potasyum hidrojen sülfit

10 mg/kg (taze üzüm ve diğer taze tane meyveler), 50 mg/kg (dondurulmuş beyaz renkli sebzeler ve bakliyatlar, kuru hindistan cevizi, glikoz şurubu ile yapılmış şekerlemeler, bisküviler, jelatinde, alkolsüz aromalı içecekler, distile alkollar), 100 mg/kg (dondurulmuş patates, kurutulmuş mantar, turşular, rehidre edilmiş kuru meyveler reçeller, jöleler, marmelatlar ), 150 mg/kg (taze-dondurulmuş deniz kabukluları ve karından bacaklılar), 200 mg/kg (kuturulmuş domates), 260 mg/kg (şarap ve benzeri alkollü içecekler),  500 mg/kg (kabuğuyla kurutulmuş incir, kayısı, şeftali, elma, muz, armut, üzüm, Dijon hardalı), 800 mg/kg (hazır meyve kompostoları), 2.000 mg/kg (kurutulmuş kayısı, üzüm, incir, şeftali)

Vücut ağırlığı üzerinden 0,7 mg/kg

Sülfürik asitin potasyum tuzu. Potasyum sülfat oluşturmak için oksijen ile reaksiyona giren beyaz, kararsız tozdur.Asidik koşullarda, koruyucu etki yapan sülfürik asit oluşturur.

Asit koruyuculu meyveler ve şarapta

Karaciğerde zararsız sülfata indirgenir ve idrarla vücuttan atılır. Doğal sülfata karşı toleranssız olan insanlar eklenen sülfatlardan (E221-E228) da sakınmalıdırlar.

E234

Nisin

12,5 mg/kg

Vücut ağırlığı üzerinden 33,000 mg/kg

Nisin, Lactococcus lactis bakterisi tarafından üretilen bir polipeptid (protein) antibiyotiktir. Genellikle peynir üretiminde kullanılır.

Peynir, krema, konserve meyveler ve pastörize yumurtada

Bir protein olduğu için vücut tarafından da öyle muamele görür ve ince bağırsakta sindirilir.

E235

Pimarasin (Natamisin)

1 mg/dm2’lik yüzeyde
(yüzeyden 5 mm’lik derinlikte bulunmayacak)

Vücut ağırlığı üzerinden 0,3 mg/kg

Pimarasin Streptomyces natalensis ve S. chattanoogensis bakterileri tarafından üretilen bir antibiyotiktir

Çoğunlukla mantara karşı kullanılan bir koruyucudur. Sert, yarı sert ve yarı yumuşak peynirler, kurutulmuş kürlenmiş sosisler, et ürünlerinde (dış yüzeyi)

Karaciğer tarafından metabolize edilir ve vücuttan atılır. Kullanılan konsantrasyonlarda yan etkileri yoktur.

E239

Heksamin (Heksametilen tetramin)

25 mg/kg
(formaldehit cinsinden kalıntı miktarı)

Vücut ağırlığı üzerinden 15 mg/kg

Ticari olarak formaldehid ve amonyaktan sentezlenir

Mantara karşı bir koruyucu olarak kullanılır. Havyar, peynir, ringa balığı, korunmuş balıkta

Karaciğer tarafından metabolize edilir ve vücuttan atılır.Yüksek konsantrasyonlarının önemli yan etkileri vardır bununla birlikte gıdalarda bu konsantrasyonlara asla ulaşılamaz. Bazı araştımalar hamilelerde erken doğuma neden olabiliceğini tespit etmiştir.

E242

Dimetil dikarbonat

250 mg/L
(katılan bu miktar için kalıntı tespit edilememelidir)

Kabul edilebilir günlük alım miktarı: Belirlenmemiştir. DMDK ürün içerisinde çözündüğü zaman bileşenlerine ayrışır.

Kimyasal olarak sentezlenir

Alkolsüz aromalı içecekler, alkolsüz şarap, soğuk çaylar, alkollü içeceklerde

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonlarda bilinen yan etkisi yoktur.

E249

Potasyum nitrit

100 mg/kg (sterilize edilmiş çiğ etler), 150 mg/kg (işlenmiş çiğ etler)

Vücut ağırlığı üzerinden 0,06 mg/kg

Doğal olarak oluşan bir mineraldir. Maden olarak çıkarılabilir veya kimyasal olarak sodyum nitrattan üretilebilir

Et ürünlerinde Clostridium botulinum'a karşı koruyucu olarak kullanılır.

Nitritler, nitroaminlerin (muhtemelen kanserojik) öncüleridirler. Yüksek konsantrasyonları hemoglobin ile reaksiyona girebilir. 1 yaşın altındaki bebek gıdalarında kullanılmasına izin verilmez.

E250

Sodyum nitrit

100 mg/kg (sterilize edilmiş çiğ etler), 150 mg/kg (işlenmiş çiğ etler)

Vücut ağırlığı üzerinden 0,06 mg/kg

Doğal olarak oluşan bir mineraldir. Maden olarak çıkarılabilir veya kimyasal olarak sodyum nitrattan üretilebilir

Et ürünlerinde Clostridium botulinum'a karşı koruyucu olarak kullanılır.

Nitritler nitroaminlerin (muhtemelen kanserojik) öncüleridirler.Yüksek konsantrasyonları hemoglobin ile reaksiyona girebilir. 6 haftanın altındaki bebek gıdalarında kullanılmasına izin verilmez.

E251

Sodyum nitrat

100 mg/kg (sterilize edilmiş çiğ etler), 150 mg/kg (işlenmiş çiğ etler)

Vücut ağırlığı üzerinden 3,7 mg/kg

Doğal olarak oluşan bir mineraldir. Hemen hemen bütün sebzelerin içerisinde de bulunur.

Beyaz toz, doğal renklerin solmasına karşı ve koruyucu olarak kullanılır. Peynir, et ve et ürünleri ve pizzada

Nitratların yan etkileri yoktur. Ancak ısıtıldıklarında veya midenin içerisinde bulunduklarında nitratlar nitrite çevrilebilirler.

E252

Potasyum nitrat

100 mg/kg (sterilize edilmiş çiğ etler), 150 mg/kg (işlenmiş çiğ etler)

Vücut ağırlığı üzerinden 3,7 mg/kg

Doğal olarak oluşan bir mineraldir. Hemen hemen bütün sebzelerin içerisinde de bulunur.

Beyaz toz, doğal renklerin solmasına karşı ve koruyucu olarak kullanılır. Peynir, et ve et ürünleri ve pizzada

Nitratların yan etkileri yoktur. Ancak ısıtıldıklarında veya midenin içerisinde bulunduklarında nitratlar nitrite çevrilebilirler.

E260

Asetik asit

QS

Limitsiz

Birçok meyvenin içerisinde bulunan doğal bir asittir. Bakteriyal fermentasyonla üretilir ve böylece tüm fermente ürünlerin içerisinde bulunur. Ticari olarak şeker, melas veya alkolden bakteriyal fermentasyonla veya asetaldehitten kimyasal sentez ile üretilir.

Bakteri ve mantarlara karşı koruyucu olarak kullanılır. Salata sosları, turşular, ketçap, mayonez, sebze konserveleri ve et ürünlerinde kullanılır.

Yan etkisi yoktur. Asetik asit tüm vücut hücreleri için normal bileşendir. Yalnızca (çok nadiren) sirkeyi tolere edemeyen insanlar tarafından sakınılınmalıdır.

E261

Potasyum asetat

QS

Limitsiz

Asetik asitin potasyum, sodyum, kalsiyum tuzları. Birçok meyvenin içerisinde bulunan doğal astilerdir. Bakteriyal fermentasyonla üretilir ve böylece tüm fermente ürünlerin içerisinde bulunur. Ticari olarak şeker, melas veya alkolden bakteriyal fermentasyonla veya asetaldehitten kimyasal sentez ile üretilir.

Koruyucu ve tampon olarak kullanılırlar. Özellikle Ekmek ve Fırıncılıkda pişirilen ürünler içerisinde bazı spor – oluşturan organizmalara karşı kullanılır.

Yan etkisi yoktur. Asetatlar tüm vücut hücreleri için normal bileşendir. Yalnızca (çok nadiren) sirkeyi tolere edemeyen insanlar tarafından sakınılınmalıdır.

E262

Sodyum asetat

QS

Vücut ağırlığı üzerinden 15 mg/kg

E263

Kalsiyum asetat

QS

Limitsiz

E270

Laktik asit

QS (reçel, marmelat, sürülebilir meyveler, düşük kalorili ürünler), 5 g/L (meyve sularında)

Limitsiz

Fermente gıdaların içerisinde bakteriler tarafından üretilen doğal asittir. Tüm fermente gıdalar laktik asitçe çok zengindir. Ticari olarak nişasta ve melas üzerinde bakteriyal fermentasyon ile üretilirler. Yerleşik bakteriler tarafından kalın bağırsakta da büyük miktarlarda üretilir.

Mayalara ve mantarlara karşı koruyucu olarak kullanılırlar. Patates ürünlerinin stabilitesini artırmak için de kullanılır. Anti-oksidantları ve pektinleri arttırır ve dengeler. Turşular, işlenmiş zeytinler, peynirler, meyve suları gibi birçok asitli gıdalarda kullanılır.

Yetişkinlerde yan etkileri yoktur. D- veya DL- laktatlar (stereoizomerleri) henüz laktatın bu formlarını metabolize edebilecek uygun enzimleri karaciğerlerinde gelişmedikleri için bebeklere ve küçük çocuklara verilmemelidir.

E280

Propiyonik asit

3000 mg/kg (propiyonik asit cinsinden)

Limitsiz

Birçok gıdanın içerisinde küçük miktarlarda bulunan doğal bir asittir. Bazen bakteriler tarafından fermente gıdaların içerisinde yüksek konsantrasyonlarda üretilir. Kalın bağırsaktaki bakteriler tarafından büyük miktarlarda da üretilir.

Mantarlara karşı koruyucu olarak kullanılırlar. Güçlü kokusuna bağlı olarak kullanımları sınırlıdır. Hazır ambalajlı ekmekler, konserveler, sosis, peynir, taze meyve ve sebzelerde kullanılır.

Yan etkileri yoktur. Propiyonat normal küçük bir yağ asidi zinciridir ve vücutta birçok metabolik yolda kullanılır.

E281

Sodyum propionat

3000 mg/kg (propiyonik asit cinsinden)

Limitsiz

Propionik asitin sodyum, kalsiyum ve potasyum tuzları. Bazen bakteriler tarafından fermente gıdaların içerisinde yüksek konsantrasyonlarda üretilir. Kalın bağırsaktaki bakteriler tarafından büyük miktarlarda da üretilir.

Mantarlara karşı koruyucu olarak kullanılırlar. Çikolata, hazır ambalajlı ekmeklerde kullanılır.

Yan etkileri yoktur. Propiyonat normal küçük bir yağ asidi zinciridir ve vücutta birçok metabolik yolda kullanılır.

E282

Kalsiyum propionat

3000 mg/kg (propiyonik asit cinsinden)

E283

Potasyum propionat

3000 mg/kg (propiyonik asit cinsinden)

E284

Borik asit

4 gr/kg (Borik Asit cinsinden)

Vücut ağırlığı üzerinden 0,1 m/kg'a kadar

Doğal bir asittir. Ticari olarak borondan üretilir.

Ürünlerin asiditelerini kontrol etmek için tampon olarak ve bir mineral kaynağı gibi multi-vitamin/mineral ürünleri olarak da kullanılır. Gıdalarda nadiren (havyar), eczacılıklarda sıklıkla kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonlarda bilinen yan etkisi yoktur.

E285

Sodyum tetraborat

4 gr/kg (Borik Asit cinsinden)

Vücut ağırlığı üzerinden 0,1 mg/kg'a kadar

Doğal bir asittir. Ticari olarak borondan üretilir.

Ürünlerin asiditelerini kontrol etmek için tampon olarak ve bir mineral kaynağı gibi multi-vitamin/mineral ürünleri olarak da kullanılır. Gıdalarda nadiren (havyar), eczacılıklarda sıklıkla kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonlarda bilinen yan etkisi yoktur.

E290

Karbon dioksit

QS

Limitsiz

Havada bulunan doğal bir gazdır. Vücut metabolizmamız tarafından üretilir.

Karbondioksitli (gazlı) içeceklerde köpürme etkisi için kullanılır. Aynı zamanda modifiye atmosfer paketlemede ve gaz konteynırlarında itici güç olarak kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonlarda bilinen yan etkisi yoktur.

E296

Malik asit

QS (reçel, marmelat, sürülebilir meyveler, düşük kalorili ürünler), 3 g/L (ananas suyu)

Meyvelerin çoğunda ve sebzelerin birkaçında bulunan doğal bir asittir. Ticari olarak kimyasal sentezle üretilir. Her canlı hücrenin metabolik yolunun bir parçasıdır.

Asit, aroma bileşiği, elma ve üzüm suyunda renk dengeleyici olarak kullanılır. Şerbet, alkolsüz içecekler, meyveli aromalı içecekler, reçel ve jöle imalatında kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonlarda bilinen yan etkisi yoktur. Yüksek konsantrasyonlarına bebek mamalarında izin verilmez.

E297

Fumarik asit

3 g/L (şarap), 4 g/kg (meyve aromalı tatlılar)

Sebzelerin ve meyvelerin birçoğunda buluna doğal bir asittir. Ticari olarak şekerin mantar tarafından fermentasyonu veya kimyasal sentezle yapılır. Her canlı hücrenin içindeki metabolik yollun bir parçasıdır.

Geniş bir aralıktaki ürünlerde yapısal stabilizatör (dengeleyici) ve asit olarak kullanılır. Aynı zamanda kabartma tozunda asit kaynağı olarakta kullanılır. Bisküvi hamuru, şarap, tereyağ, peynir, süt tozu, sosis, patates cipsi ve balıklar da kullanılır.

Gıdalarda kullanılan konsantrasyonlarda bilinen yan etkisi yoktur.

(1)

Jelleştirilmiş gıdalarda kullanılamaz.

(2)

Tekrar sulandırılmak üzere hazırlanan, suyu alınmış gıdalarda kullanılamaz.

(3)

Dolgulu şekelermelerde kullanılamaz.

mg/kg

Herhangi bir gıda maddesinin 1 kg ağırlığı için kullanılabilicek maksimum ağırlıktaki gıda katkı maddesinin mg cinsinden değeri. (Örnek: 50 mg/kg izin verilen Gıda Katkı Maddesi, 0,5 kg ağırlığındaki bir gıdada bulunması gerekn katkı maddesi miktarı en fazla 25 mg (0,5x50=25 mg)'dır.

QS

Quantum Satis; Katkı maddesinin besine katılacağı maksimum düzey belirtilmemiştir. Kullanımı miktara bağlı olmadan güvenli kabul edilen gıda katkı maddeleri için verilir.

yemekkulubum.com Tablo 3-10 – Avrupa Birliği Ülkelerinde Kullanımı Serbest Olan Gıda Katkı Maddeleri Listesi - Koruyucular

Kaynak 1 : EU Commision Regulation, No: 1129/2011, Official Journal of the Eurpoen Union, L295, Volume 54, 2011,November 12th.

Kaynak 2 : Codex Alimantarius Commision, Class Names and the International Numbering System for Food Additives, CAC/GL 36-1989

Kaynak 3 :  Türk Gıda Kodeksi, Gıda Katkı Maddeleri Yönetmeliği,

Kaynak 4 : www.food-info.net

 

Hazırlayan: Gıda Müşavirim

Top